Het Weens Koopverdrag: uitsluiten of niet?

Datum: 4 mei 2018

Het Weens Koopverdrag: uitsluiten of niet?

Het Weens Koopverdrag[1] (hierna: “het Verdrag”) is een internationaal verdrag dat in het leven is geroepen om de internationale handel te bevorderen. Vaak wordt het Weens Koopverdrag expliciet uitgesloten in overeenkomsten en algemene voorwaarden. Is dit echter wel noodzakelijk en in welke gevallen is het wel nuttig om het Weens Koopverdrag toe te passen?


In dit artikel zal een uitleg over het Weens Koopverdrag gegeven worden en wordt toegelicht in welke gevallen het juist wel of niet zinvol is de toepasselijkheid van het verdrag uit te sluiten.


Het Weens Koopverdrag


Het Verdrag bevat voorschriften omtrent de totstandkoming van een internationale koopovereenkomst, de rechten en plichten van partijen en de gevolgen van niet-nakoming van de koopovereenkomst. Het doel van het Verdrag was om uniforme regels voor internationale koopovereenkomsten op te stellen. Als het Verdrag van toepassing is, behoeft niet vastgesteld te worden welk recht van toepassing is. Het Verdrag ziet echter wel enkel op de verbintenisrechtelijke aspecten van de koopovereenkomst. Onderwerpen die niet in het Verdrag zijn geregeld, dienen aan de hand van de regels van het internationaal privaatrecht te worden vastgesteld.


Het Verdrag bestaat uit vier delen. Deel één heeft betrekking op het toepassingsgebied en de algemene bepalingen en deel twee gaat over de totstandkoming van de overeenkomst. In deel drie staan de verplichtingen van de verkoper en de koper beschreven, alsook de mogelijkheden die partijen hebben indien er sprake is van een tekortkoming in de nakoming van de overeenkomst van één van de partijen. Deel vier bevat slotbepalingen van het Verdrag.


Wanneer is het Weens Koopverdrag van toepassing?


Het Verdrag is van toepassing op koopovereenkomsten met betrekking tot roerende zaken tussen partijen die in verschillende staten gevestigd zijn en (a) wanneer die staten verdragsluitende staten zijn of (b) wanneer volgens de regels van internationaal privaatrecht het recht van een verdragsluitende staat van toepassing is (art. 1 Weens Koopverdrag). Het laatste geval doet zich voor als de verkopende partij in Nederland is gevestigd en de kopende partij in een land dat geen verdragsluitende staat is.


Het Verdrag kan geheel of gedeeltelijk worden uitgesloten (art. 6 Weens Koopverdrag). Dit dient in beginsel uitdrukkelijk te gebeuren in bijvoorbeeld de koopovereenkomst of in de algemene voorwaarden.


Het Verdrag is niet van toepassing op overeenkomsten met consumenten en regelt ook niet de aansprakelijkheid voor ongevallen als gevolg van gebreken in verkochte goederen. Dit komt omdat dergelijke regels in veel landen van dwingend recht zijn. Dit wil zeggen dat hier niet van afgeweken kan worden. 

Waarom wordt het Weens Koopverdrag uitgesloten?


In praktijk zou het kunnen dat het Verdrag uitgesloten wordt omdat veel partijen niet bekend zijn met de inhoud van het Verdrag. Nederlandse ondernemers kiezen er in dat geval voor om enkel het Nederlands recht van toepassing te laten verklaren op de koopovereenkomst.


Een andere reden waarom het Verdrag vaak wordt uitgesloten, is omdat de regels over tekortkoming en ontbinding verschillen met die van het Nederlands Burgerlijk Wetboek (hierna: “het BW”). In sommige gevallen zijn de regels van het Verdrag gunstiger dan die van het BW of juist andersom. Hieronder worden een aantal verschillen - niet uitputtend - tussen het Verdrag en het BW beschreven.


Een groot verschil is de tekortkoming in de nakoming van de overeenkomst. Op grond van het Verdrag dient sprake te zijn van een wezenlijke tekortkoming (art. 25 Weens Koopverdrag). Een wezenlijke tekortkoming houdt kort gezegd in dat de koper in fundamentele zin niet heeft ontvangen wat hij mocht verwachten. In het BW wordt gesproken over ‘iedere tekortkoming’ (art. 6:74 BW). Hier zou het BW gunstiger uitpakken voor de koper, omdat in dat geval niet aangetoond hoeft te worden dat er sprake is van een wezenlijke tekortkoming. Het Verdrag zou in dit geval voordeliger zijn voor de verkoper, omdat een ontbinding van de koopovereenkomst slechts mogelijk is als er sprake is van een wezenlijke tekortkoming. Een ander verschil is dat het BW verschilt van het Verdrag met betrekking tot vorderingen jegens de wederpartij in geval van een tekortkoming. Zo is volgens het BW ontbinding van de overeenkomst of het vorderen van schadevergoeding pas mogelijk wanneer de wederpartij in gebreke is gesteld, terwijl op grond van het Verdrag meteen ontbonden kan worden wanneer er sprake is van een wezenlijke tekortkoming en het sturen van een ingebrekestelling niet noodzakelijk is. Bovendien kent het Verdrag een maximale klachttermijn van twee jaar indien een geleverd product niet voldoet aan de overeenkomst (art. 39 lid 2 Weens Koopverdrag), terwijl het BW dit niet kent. Deze termijn geeft de verkoper de zekerheid dat hij slechts tot twee jaar na levering kan worden aangesproken. 


Het Weens Koopverdrag: uitsluiten of niet?

 

De toepasselijkheid van het Verdrag kan in sommige gevallen voor de verkoper van roerende zaken voordeliger uitpakken dan de toepasselijkheid van het Nederlands recht. Het is daarom belangrijk bewust te zijn van de inhoud van het Verdrag en welke mogelijkheden het Verdrag biedt ten opzichte van het BW. Het uitsluiten van het gehele Verdrag is niet per definitie noodzakelijk. Bij het onderhandelen over en het opstellen van contracten is het verstandig om te bekijken of het gunstig is om het Verdrag geheel of gedeeltelijk uit te sluiten. Indien een bepaald artikel uit het Verdrag niet voordelig is voor partijen, kunnen zij dit artikel uitsluiten door een afwijkende bepaling in de overeenkomst op te nemen.


Meer weten?


Wij zijn u graag van dienst om te bezien of het interessant is voor u het Weens Koopverdrag toe te passen op uw internationale koopovereenkomsten of deze juist (gedeeltelijk) uit te sluiten. Neem gerust contact op met Sjoerd Tilman s.tilman@mannaertsappels.nl of Sharon de Rijder s.derijder@mannaertsappels.nl




[1] Voluit: het Verdrag der Verenigde Naties inzake internationale koopovereenkomsten betreffende roerende zaken van 11 april 1980





Terug naar nieuwsoverzicht


Onze partners: